Rozwód zawsze jest stresującym przeżyciem dla obu małżonków. Nigdy nie wiadomo jak potoczy się dana rozprawa, kiedy pojawią się w niej kumulowane od dawna emocje i pretensje. Adwokat nie jest oczywiście wymagany podczas rozwodu, jednak w niektórych sytuacjach warto pomyśleć o podjęciu z nim współpracy. Kiedy zatem przy rozwodzie przyda się pomoc adwokata?
- Jak wybrać adwokata do rozwodu?
- Rozwód z orzekaniem o winie
- Rozwód bez orzekania o winie
- Stwierdzenie nieważności małżeństwa
Jak wybrać specjalistę od prawa rodzinnego?
Najważniejsze to zapoznać się z usługami, jakie dany specjalista oferuje. Nie każdy bowiem koncentruje się na tych samych dziedzinach prawa. Poszukując adwokata należy więc sprawdzić, czy zajmuje się on prawem rodzinnym, które obejmuje postępowania rozwodowe, majątkowe czy o przyznanie alimentów. Część specjalistów skupia się dodatkowo na prawie kościelnym małżeńskim, co umożliwia im występowanie o unieważnienie małżeństwa zawartego w Kościele Katolickim.
Warto również zwrócić uwagę na doświadczenie prawnika w konkretnych sprawach — czy prowadził postępowania o podział majątku, regulację kontaktów z dziećmi, czy stwierdzenie nieważności związku. Rozmowa wstępna pozwala ocenić, czy dany adwokat rodzinny podchodzi do spraw indywidualnie i buduje strategię dostosowaną do sytuacji klienta, a nie stosuje szablonowe rozwiązania.
Rozwód z orzekaniem o winie
Najczęściej korzysta się z pomocy prawnika, kiedy małżonkowie nie mogą dojść do porozumienia, a rozwód odbędzie się z orzekaniem o winie. Osoby, które chcą się rozwieść będą próbowały obwinić drugą stronę o rozpad pożycia, konieczna będzie też obrona czy odrzucanie oskarżeń o różne sprawy, które mogą mieć wpływ na ostateczną decyzję sądu.
Podczas takiego rozwodu często podejmowane są również kwestie finansowe, np. o przyznaniu alimentów byłemu małżonkowi. Dużo lepiej więc mieć adwokata, który przemyśli jaka strategia będzie w danym przypadku najlepsza. Wybierze on jakie fakty z życia warto przedstawić, ustali priorytety i przygotuje swojego klienta do rozprawy. Wszelkie wizyty w sądach zawsze są dla wszystkich stresującym przeżyciem, a obecność kogoś, kto będzie po naszej stronie i będzie nas bronił, daje poczucie bezpieczeństwa, ale i spokoju.
Kiedy szczególnie warto skorzystać z pomocy prawnej?
- Podział majątku wspólnego — gdy istnieje wspólnie prowadzona firma, nieruchomości czy złożone instrumenty finansowe wymagające wyceny i umiejętnego podziału
- Sprawa o opiekę nad dziećmi — kiedy małżonkowie nie mogą uzgodnić kwestii władzy rodzicielskiej, miejsca zamieszkania czy zakresu kontaktów z dziećmi
- Konieczność zabezpieczenia interesów majątkowych — zwłaszcza gdy druga strona podejmuje próby ukrycia dochodów lub uszczuplenia wspólnego majątku
- Podejrzenie przemocy domowej — dokumentacja zdarzeń, wnioski o odpowiednie zabezpieczenia oraz ściganie sprawcy wymagają wiedzy i doświadczenia
- Spór o alimenty — ustalenie prawidłowej wysokości świadczeń, zwłaszcza gdy druga strona ukrywa rzeczywiste dochody lub odmawia ich płacenia
Rozwód bez orzekania o winie
Sytuacja, kiedy małżonkowie dochodzą do wniosku, że są w stanie się dogadać i mogą zdecydować się na rozwód bez orzekania o winie jest niemal idealna. Takie rozprawy zazwyczaj kończą się już na pierwszej rozprawie, chociaż wszystko oczywiście zależy od okoliczności. Jeśli więc małżonkowie chcą załatwić to polubownie, najczęściej nie korzystają z porad adwokatów.
Może też jednak dojść do sytuacji, kiedy jedna ze stron będzie działać podstępnie i podczas rozprawy zacznie grać na niekorzyść drugiej strony. To może zmienić bieg wydarzeń i przyczynić się do orzeknięcia rozwodu o winie konkretnej osoby. Kiedy więc pojawią się przypuszczenia, że może tak się stać, warto wtedy zasięgnąć konsultacji adwokata.
Czy w polubownym rozwodzie zawsze można zrezygnować z prawnika?
Nawet przy braku konfliktu między małżonkami pomoc specjalisty może okazać się wartościowa. Prawnik pomoże poprawnie sporządzić pozew rozwodowy, ustali czy wszystkie wymagane elementy znajdują się w dokumentach i czy nie wystąpią nieprzewidziane komplikacje podczas postępowania. Konsultacja przed złożeniem wniosku pozwala uniknąć błędów formalnych, które mogłyby przedłużyć postępowanie lub nawet spowodować oddalenie pozwu.
Nawet w sytuacji pełnej zgodności warto rozważyć krótkosześniejsze doradztwo prawne — szczególnie gdy w grę wchodzi podział majątku, ustalenie alimentów na dzieci czy kwestie dotyczące władzy rodzicielskiej. Adwokat może zaproponować rozwiązania, o których strony same by nie pomyślały, a które lepiej zabezpieczą ich interesy i interesy dzieci.
Stwierdzenie nieważności małżeństwa
W przypadku starania się o stwierdzenie nieważności małżeństwa warto korzystać z adwokata, który specjalizuje się w prawie kanonicznym. Uzyskać orzeczenie o nieważności małżeństwa można jedynie w określonych przypadkach, np. kiedy doszło o alkoholizmu, pracoholizmu, hazardu, nimfomanii, któreś z małżonków charakteryzuje niedojrzałość emocjonalna, czy doszło do zatajenia choroby psychicznej.
Proces uzyskania takiego „rozwodu” jest dosyć żmudny i może ciągnąć się latami. Z tego względu warto mieć adwokata, który pomoże przez to przejść i będzie wiedział, jak zwiększyć szanse na stwierdzenie nieważności małżeństwa.
Podstawy nieważności małżeństwa kościelnego
Trybunały kościelne badają różne przesłanki nieważności związku. Do najczęstszych należą:
- Wykluczenie nierozerwalności małżeństwa — gdy w momencie ślubu jedna ze stron świadomie wykluczyła zobowiązanie do wspólnoty na całe życie
- Wykluczenie dobra potomstwa — gdy małżonek w sposób definitywny wykluczył posiadanie dzieci
- Nieważność z powodu przymusu lub bojaźni — kiedy ślub został zawarty pod wpływem poważnej groźby lub nacisku ze strony rodziny
- Niezdolność psychiczna do podjęcia istotnych obowiązków małżeńskich — wynikająca z zaburzeń osobowości, niedojrzałości emocjonalnej czy chorób psychicznych istniejących przed ślubem
- Błąd co do przymiotu osoby — jeśli oszukano współmałżonka co do fundamentalnych faktów (np. zatajono wcześniejsze małżeństwo, ciążę z innym partnerem, chorobę uniemożliwiającą pożycie)
Jak przebiega postępowanie o nieważność w sądzie kościelnym?
Proces rozpoczyna się od złożenia skargi powodowej do właściwego trybunału. Wyznaczony obrońca węzła małżeńskiego ma za zadanie bronić ważności związku — jego rolą jest kwestionowanie przedstawianych dowodów i argumentów. Obie strony mogą przedstawiać zeznania świadków, dokumenty medyczne, psychologiczne opinie oraz inne dowody potwierdzające istnienie przeszkody małżeńskiej w momencie zawarcia sakramentu.
Postępowanie wymaga starannego przygotowania dokumentacji i strategii dowodowej. Dlatego wsparcie adwokata specjalizującego się w prawie kanonicznym znacząco zwiększa szanse na pozytywne rozstrzygnięcie sprawy i skraca czas oczekiwania na wyrok.

Fiona
20 stycznia
Myślę, że nie ma jednej odpowiedzi. Najważniejsze jest to, by się dogadać. Czasami nie jest to możliwe. Wtedy jedynym sposobem jest właśnie pomoc adwokata i sądu. Jeśli jednak nie ma negatywnych emocji i po prostu chce się odejść, to zdecydowanie lepiej jest to załatwić samemu. A jak są dzieci? Wtedy to na pewno już adwokat.