Co to są licówki porcelanowe?

Białe równe zęby? Piękny uśmiech prosto z ekranów telewizora? Wszystko zarezerwowane tylko dla gwiazd, które obdarzają nas swoim uśmiechem i chwaląc swoimi niesamowicie pięknymi zębami? Tak naprawdę każdy może postarać się o to, by jego zęby wyglądały idealnie i miały ten najbardziej pożądany koloryt – od tego są właśnie licówki porcelanowe. Tylko czym one są? I dla kogo?

Czym są licówki porcelanowe?

Mówiąc najprościej są to bardzo cieniutkie płytki porcelany przyklejane bezpośrednio do przedniej powierzchni zęba. Ich grubość wynosi zazwyczaj od 0,3 do 0,7 mm, co odpowiada mniej więcej grubości soczewki kontaktowej. Mimo tak małej grubości porcelana dentystyczna charakteryzuje się wyjątkową wytrzymałością mechaniczną, która po zespoleniu z naturalnym szkliwem tworzy konstrukcję odporną na obciążenia żucia.

Materiał użyty do produkcji licówek wykazuje bardzo niską porowatość powierzchniową, dzięki czemu bakterie odpowiedzialne za powstawanie kamienia nazębnego mają utrudnione warunki do osadzania się. To właśnie ta cecha sprawia, że zęby pokryte licówkami pozostają białe znacznie dłużej niż naturalne szkliwo, które z czasem ulega przebarwieniom pod wpływem kawy, herbaty czy tytoniu.

Licówki odpowiadają także za korektę wizualną zębów, dzięki czemu są one równe, bez szpar i wykrzywień. To bardzo popularny zabieg, ale trzeba pamiętać, że licówki porcelanowe musi wykonywać doświadczony stomatolog (smigiel.net/zabiegi/licowki-porcelanowe), aby efekt końcowy był zadowalający, a zęby wyglądały naturalnie. Dobrze wykonana licówka jest niemal niemożliwa do rozróżnienia od naturalnego zęba nawet z bardzo bliskiej odległości.

Co dają licówki na zębach?

Licówki mocowane na zębach są w stanie naprawić wszystkie niedoskonałości estetyczne widocznej strefy uśmiechu. Przede wszystkim zaś ich kolor, dzięki czemu uzębienie ma tą niesamowitą białą barwę bez efektu sztuczności, który towarzyszył starszym metodom wybielania. Poprawiają także kształt zębów, więc te stają się zdecydowanie równiejsze – licówka może skorygować lekko skręcony ząb bez konieczności noszenia aparatu ortodontycznego.

Dodatkowo licówki służą także odbudowie brakujących fragmentów uzębienia powstałych wskutek urazów mechanicznych czy próchnicy. Dzięki precyzyjnemu dopasowaniu można odtworzyć naturalny wygląd i połysk zębów tak, że miejsce naprawy pozostaje całkowicie niewidoczne. W przypadku odmładzania wyglądu uśmiechu licówki maskują także zmiany związane z wiekiem – ścieranie się brzegów siecznych czy zmianę koloru na bardziej żółtawy.

Trzeba również dodać, że porcelana dentystyczna jest materiałem obojętnym biologicznie dla naszego organizmu, a więc nie wywołuje żadnych alergii ani innych negatywnych reakcji immunologicznych. Dzięki temu pacjenci z nadwrażliwością na metale mogą bezpiecznie korzystać z licówek porcelanowych, w przeciwieństwie do niektórych koron metalowo-ceramicznych.

Jak wygląda zabieg zakładania licówek?

Przygotowanie i diagnostyka

Przede wszystkim przed przeprowadzeniem zabiegu wszystkie zęby powinny być wyleczone – usunięta próchnica, wygojone stany zapalne dziąseł, wykonane profesjonalne czyszczenie. Dentysta wykonuje również zdjęcia rentgenowskie pozwalające ocenić stan tkanek wewnętrznych zęba oraz kości szczęki.

W następnej kolejności ustala się razem z pacjentem wizję tego, jak mają wyglądać zęby, jaki ma być ich kształt i kolor. Wiąże się to najczęściej z przygotowaniem projektu cyfrowego i wizualizacji 3D, żeby zobaczyć, jak w efekcie może później to wyglądać na żywym modelu twarzy pacjenta. Nowoczesne gabinety wykorzystują do tego skanery wewnątrzustne, które w kilka minut tworzą dokładny model cyfrowy uzębienia.

Szlifowanie zębów

Ponieważ licówki są nakładane na zęby, te muszą być najpierw delikatnie oszlifowane o około 0,3-0,5 mm, oczywiście z użyciem znieczulenia miejscowego, a następnie zakłada się licówki tymczasowe na okres wykonania docelowych w laboratorium protetycznym. Trzeba pamiętać, że licówki porcelanowe mogą być zakładane przede wszystkim na zęby żywe – martwe zęby po leczeniu kanałowym wymagają innych rozwiązań protetycznych.

Istnieje też możliwość zakładania licówek bez szlifowania (tzw. licówki non-prep), wówczas ząb jest jedynie polerowany specjalnymi pastami. Ta metoda sprawdza się jednak tylko u pacjentów z niewielkimi wadami – przy większych korektach szlifowanie pozostaje konieczne dla uzyskania naturalnego efektu bez nadmiernego pogrubienia przedniej ściany zęba.

Mocowanie licówek

Po otrzymaniu gotowych licówek z laboratorium dentysta dokładnie sprawdza ich dopasowanie, kolor i kształt. Przed ostatecznym przyklejeniem licówka jest kondycjonowana specjalnym kwasem, a ząb jest wytrawiany w celu zwiększenia adhezji. Licówka zostaje zamocowana przy użyciu kompozytowego cementu adhezyjnego utwardzanego lampą polimeryzacyjną. Cały proces wymaga niezwykłej precyzji, ponieważ każde niedopasowanie będzie widoczne i może prowadzić do problemów funkcjonalnych.

Czy są przeciwwskazania do zakładania licówek?

Choć licówki porcelanowe są zabiegiem bardzo mało inwazyjnym i niezwykle bezpiecznym, istnieje również lista przeciwwskazań do ich wykonania. Przede wszystkim odradza się licówki w przypadku chorób dziąseł i przyzębia – zapalenie, krwawienie czy cofanie się dziąseł muszą zostać wyleczone przed rozpoczęciem zabiegu. Próba założenia licówek na zęby z aktywnym stanem zapalnym może prowadzić do pogłębienia infekcji i utraty zęba.

Równie istotnym argumentem jest również zbyt duże przebarwienie zębów o charakterze wewnętrznym, za mała ilość zachowanego szkliwa, a także bruksizm (patologiczne zgrzytanie zębami). Pacjenci cierpiący na bruksizm mogą uszkodzić licówki mechanicznie poprzez nocne ścieranie – w takich przypadkach konieczne jest wcześniejsze zastosowanie szyny relaksacyjnej.

Dodatkowo nie wykonuje się licówek u pacjentów z głębokim zgryzem, u których zęby dolne zahaczają o tylną stronę zębów górnych – mogłoby to prowadzić do szybkiego odłamania się licówki. W takich wypadkach dentysta może odmówić licówek i ewentualnie zaproponować inne rozwiązania, takie jak korygowanie zgryzu ortodontycznie przed założeniem licówek.

Zalety licówek porcelanowych

Są zdecydowanie tańsze od koron pełnoceramicznych, choć ich cena zależy też od materiałów, z których są wykonane oraz technologii produkcji. Zabiegi są wykonywane w celach estetycznych i są przyklejane na zdrowe zęby za pomocą specjalnego kleju kompozytowego o bardzo wysokiej wytrzymałości. W przeciwieństwie do koron, które wymagają znacznego oszlifowania zęba (nawet do 70% tkanki), licówki zachowują większość naturalnej struktury.

Licówki nie ulegają przebarwieniom pod wpływem barwników z pożywienia, a także co jest ważne, są odporne na uszkodzenia mechaniczne przy prawidłowej pielęgnacji. Porcelana nie reaguje chemicznie z substancjami obecnymi w jamie ustnej, dzięki czemu zachowuje swój pierwotny kolor nawet po wielu latach użytkowania. Dzięki gładkiej powierzchni bakterie mają utrudnione warunki do namnażania się, co przekłada się na lepszą higienę całej jamy ustnej.

Trwałość licówek porcelanowych szacuje się na 10-15 lat, a przy odpowiedniej pielęgnacji mogą służyć nawet dłużej. Są one również bardziej estetyczne niż licówki kompozytowe wykonywane bezpośrednio w gabinecie – porcelana lepiej odbija światło, co nadaje zębom naturalny wygląd.

Rodzaje licówek dostępne na rynku

Oprócz licówek porcelanowych wyróżniamy jeszcze kilka innych typów różniących się materiałem wykonania oraz technologią nakładania:

• Licówki kompozytowe – wykonywane bezpośrednio w gabinecie z żywicy kompozytowej, tańsze, ale mniej trwałe i bardziej podatne na przebarwienia
• Licówki ceramiczne – wykonane z ceramiki szklanej, charakteryzują się bardzo dobrą estetyką i translucencją zbliżoną do naturalnego szkliwa
• Licówki pełnoceramiczne – produkowane z tlenku cyrkonu lub dwukrzemianu litu, oferują najwyższą wytrzymałość mechaniczną
• Licówki akrylowe – stosowane głównie jako rozwiązanie tymczasowe, mniej trwałe i estetyczne od porcelanowych
• Licówki ręcznie malowane – wykonywane przez techników dentystycznych z wykorzystaniem specjalnych mas ceramicznych nakładanych warstwowo, co pozwala na osiągnięcie efektu idealnie dopasowanego do sąsiednich zębów

Wybór odpowiedniego typu licówek zależy od indywidualnych potrzeb pacjenta, budżetu oraz zaleceń stomatologa. Licówki porcelanowe stanowią optymalny kompromis między ceną a jakością dla większości pacjentów poszukujących trwałego rozwiązania estetycznego.

Pielęgnacja licówek porcelanowych

Po założeniu licówek porcelanowych konieczne jest stosowanie się do kilku zasad, które przedłużą żywotność licówek i zachowają ich estetyczny wygląd. Podstawą pozostaje regularne szczotkowanie zębów co najmniej dwa razy dziennie miękką lub średnio twardą szczoteczką – zbyt twarda może zarysować powierzchnię licówki.

Należy unikać gryzienia twardych przedmiotów takich jak ołówki, paznokcie czy lód, ponieważ mogą one spowodować pęknięcie lub odłamanie się licówki. Również otwieranie butelek zębami czy rozgryzanie pestek to praktyki, które mogą zniszczyć nawet najlepiej wykonaną pracę protetyczną.

Warto również ograniczyć spożycie mocno barwiących napojów i potraw bezpośrednio po zabiegu – choć porcelana sama w sobie nie ulega przebarwieniom, cement łączący licówkę z zębaem w miejscach styku z dziąsłem może z czasem nieznacznie zmienić kolor. Regularne wizyty kontrolne u stomatologa co pół roku pozwolą na wczesne wykrycie ewentualnych problemów i zapewnią długotrwały efekt pięknego uśmiechu.