Jaki system wentylacyjny wybrać do mieszkania w starym budownictwie?

Wentylacja w budownictwie starego typu często pozostawia wiele do życzenia. Nieefektywny system wymiany powietrza to zmora mieszkańców kilkudziesięcioletniej zabudowy, jest przyczyną wielu problemów, czasem stanowi zagrożenia dla zdrowia i życia. Wybór odpowiedniego systemu wymaga uwzględnienia specyfiki konstrukcji budynku, stopnia jego izolacji termicznej oraz faktycznych potrzeb użytkowników.

• Wentylacja w starym domu – o czym pamiętać?
• Rodzaje systemów wentylacyjnych
• Jaki system wentylacyjny wybrać do mieszkania w starym budownictwie?

Wentylacja w starym domu – o czym pamiętać?

W domach i blokach, które stawiano wiele lat temu, najczęściej wykorzystuje się wentylację naturalną, zwaną również grawitacyjną. Główną jej zaletą jest oszczędność i prostota. To tanie rozwiązanie, które nie wymaga konieczności montażu dodatkowych mechanizmów usprawniających wymianę powietrza w mieszkaniu. Jednak w dobie nowoczesnych technologii wiemy już, że nie jest to system pozbawiony wad. Wentylacja naturalna jest silnie uzależniona od czynników atmosferycznych – różnic temperatur, kierunku wiatru oraz ciśnienia atmosferycznego. W okresie letnim, gdy różnica temperatur między wnętrzem a otoczeniem maleje, efektywność grawitacyjnego odprowadzania zużytego powietrza spada niemal do zera.

Dodatkowym problemem jest postępująca termomodernizacja budynków. Wymiana starych okien drewnianych na szczelne konstrukcje z PVC pozbawia mieszkanie niezorganizowanych szczelin, przez które wcześniej napływało świeże powietrze. W efekcie przewody grawitacyjne tracą swoją funkcjonalność, ponieważ brakuje dopływu powietrza niezbędnego do uruchomienia ciągu kominowego. Mieszkańcy borykają się wówczas z nadmierną wilgotnością, pleśnią na ścianach oraz odczuwalnymi problemami z jakością powietrza.

Dlatego w starym domu warto rozważyć wentylację inną niż jedynie z wykorzystaniem różnic ciśnienia wewnątrz i na zewnątrz budynku. Planując wymianę tradycyjnego systemu wentylacji, mamy do wyboru kilka opcji. Systemy wentylacyjne marki Schiedel stwarzają możliwość dostosowania technologii wymiany powietrza w starym budownictwie do konkretnych wymogów konstrukcyjnych. Dzięki właściwym rozwiązaniom jakość powietrza w mieszkaniu ulega znacznej poprawie, znika problem dużego przewiewu i przeciągów oraz niedrożnych przewodów wentylacyjnych.

Rodzaje systemów wentylacyjnych

Oprócz wspominanej wentylacji naturalnej, coraz popularniejszą koncepcją na transport powietrza w mieszkaniu są rozwiązania wykorzystujące wspomaganie mechaniczne. Dają one możliwość stałej kontroli nad intensywnością wymiany powietrza oraz eliminują zależność od warunków pogodowych. Poniżej przedstawiamy najczęściej wybierane przez mieszkańców starszych budynków systemy.

Wentylacja mechaniczna wywiewna

System oparty jest na mechanizmie elektrycznym, który napędzany jest przez silnik. Usuwanie zużytego powietrza i doprowadzanie nowego zapewniają wentylatory transportujące je w zależności od rodzaju pomieszczenia i jego przeznaczenia. Wentylacja mechaniczna wywiewna to najprostszy sposób na poprawę efektywności dotychczasowej instalacji grawitacyjnej – wymaga jedynie montażu wentylatorów w istniejących kanałach lub na ich zakończeniach. Świeże powietrze napływa przez nawiewniki montowane w oknach lub ścianach.

Wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła

Oparta jest na modelu opisanym powyżej, jednak w tym przypadku zużyte powietrze zamienione zostaje na ciepło. Tzw. wentylacja z rekuperatorem umożliwia stałą, kontrolowaną wymianę powietrza, niezależnie od warunków atmosferycznych. Dzięki takiemu modelowi wentylacji koszty ogrzewania ulegają znacznemu zmniejszeniu. Wymiennik ciepła odzyskuje do 90% energii cieplnej z odprowadzanego powietrza i przekazuje ją do strumienia napływającego. W praktyce oznacza to, że w sezonie grzewczym świeże powietrze dociera do pomieszczeń już podgrzane, co zmniejsza obciążenie systemu ogrzewania.

Wentylacja hybrydowa

Stanowi połączenie systemu grawitacyjnego z mechanicznym wspomaganiem. W zależności od warunków atmosferycznych i aktualnego zapotrzebowania na wymianę powietrza instalacja pracuje w trybie naturalnym lub uruchamia wentylatory. To rozwiązanie pozwala ograniczyć zużycie energii elektrycznej, zachowując jednocześnie wysoką efektywność wymiany powietrza przez cały rok. Wentylacja hybrydowa sprawdza się szczególnie w budynkach o nieregularnym użytkowaniu pomieszczeń, gdzie natężenie produkcji wilgoci i zanieczyszczeń zmienia się dynamicznie.

Jaki system wentylacyjny wybrać do mieszkania w starym budownictwie?

Mieszkańcy starych budownictw, których wentylacja oparta jest na systemie grawitacyjnym, często borykają się z problemem zbyt dużej wilgoci i nadmiernego wychłodzenia pomieszczeń. W wielu mieszkaniach nie wystarczają dodatkowe nawiewniki, czasem rozwiązaniem jest jedynie otwieranie okien. Dlatego najlepszym wariantem wentylacyjnym w starych domach jest wentylacja mechaniczna, która zwalnia z konieczności stałego wietrzenia mieszkania. Funkcjonowanie wentylacji mechanicznej umożliwia kontrolę nad cyrkulacją powietrza we wszystkich pomieszczeniach, stwarza również szansę na montaż kominka bez dodatkowych mechanizmów.

Przy wyborze konkretnego typu wentylacji kluczowe znaczenie ma stan techniczny budynku. W obiektach po termomodernizacji, gdzie sprawność cieplna przegród jest wysoka, warto rozważyć instalację systemu z odzyskiem ciepła. Inwestycja zwraca się w ciągu kilku lat dzięki oszczędnościom na ogrzewaniu. Z kolei w budynkach o słabej izolacyjności wystarczająca może okazać się wentylacja mechaniczna wywiewna połączona z nawiewnikami okiennymi – to rozwiązanie znacznie tańsze w montażu i wystarczająco skuteczne przy ograniczonym budżecie.

Należy pamiętać również o przepisach budowlanych regulujących minimalne parametry wymiany powietrza w pomieszczeniach mieszkalnych. Przepływ powietrza w kuchni powinien wynosić co najmniej 70 m³/h, w łazience 50 m³/h, a w pomieszczeniach mieszkalnych – minimum 30 m³/h na osobę. Dobierając system wentylacyjny, warto skonsultować się z instalatorem, który przeprowadzi audyt stanu istniejącej instalacji i zaproponuje optymalny wariant dostosowany do specyfiki budynku oraz potrzeb mieszkańców.